دموراژ و دیتنشن چیست و چگونه از آن جلوگیری کنیم؟

دموراژ و دیتنشن چیست و چگونه از آن جلوگیری کنیم؟

در تجارت بین‌الملل و حمل و نقل دریایی، هزینه‌ها تنها به کرایه حمل محدود نمی‌شوند و بسیاری از هزینه‌های پنهان وجود دارند که کسب‌وکارها باید به آن توجه داشته باشند. دو مورد از مهم‌ترین این هزینه‌ها دموراژ (Demurrage) و دیتنشن (Detention) هستند. شناخت این مفاهیم و مدیریت صحیح آن‌ها می‌تواند تأثیر قابل توجهی بر کاهش هزینه‌ها و افزایش کارایی زنجیره تأمین داشته باشد.

دموراژ چیست؟

دموراژ به هزینه‌ای گفته می‌شود که زمانی که محموله یا کانتینر در بندر بیش از مدت زمان مشخص شده در قرارداد با شرکت حمل و نقل نگه داشته شود، به صاحب کالا تعلق می‌گیرد. این هزینه به دلیل استفاده طولانی از ظرفیت کشتی و تجهیزات بندری ایجاد می‌شود. به عبارت دیگر، دموراژ جریمه‌ای برای تأخیر در تخلیه و تحویل محموله در بندر است.

دلایل ایجاد دموراژ

• مشکلات گمرکی و مدارک ناقص
• کمبود نیروی انسانی در بندر
• مشکلات لجستیکی داخلی برای حمل و نقل سریع محموله
• شرایط جوی نامساعد و تأخیر در عملیات بارگیری و تخلیه

دیتنشن چیست؟

دیتنشن مشابه دموراژ است، اما تفاوت اصلی آن در مکان وقوع هزینه است. دیتنشن هزینه‌ای است که وقتی صاحب کالا کانتینر را از بندر تحویل می‌گیرد، اما پس از مدت زمان مشخص، کانتینر را به شرکت حمل بازنگرداند، اعمال می‌شود. به عبارتی، دیتنشن جریمه استفاده طولانی مدت از کانتینر خارج از بندر است.

دلایل ایجاد دیتنشن

• تأخیر در حمل و نقل زمینی و نبود وسایل نقلیه کافی
• برنامه‌ریزی نادرست برای تحویل کانتینر
• مشکلات انبارداری و نبود فضای کافی برای نگهداری کانتینر
• تأخیرهای اداری و مالی در بازگرداندن کانتینر

تفاوت دموراژ و دیتنشن

دموراژ و دیتنشن از نظر مکان و علت اعمال هزینه با هم متفاوت هستند. دموراژ زمانی رخ می‌دهد که کالا یا کانتینر در بندر بیشتر از زمان مجاز نگه داشته شود و بیشتر ناشی از تأخیر در تخلیه و ترخیص کالا است. دیتنشن زمانی رخ می‌دهد که کانتینر خارج از بندر و پس از تحویل به صاحب کالا، دیر بازگردانده شود. هر دو هزینه معمولاً به صاحب کالا تعلق می‌گیرند، اما دموراژ بیشتر مربوط به کشتی و بندر است و دیتنشن مربوط به استفاده از کانتینر در خارج از بندر و پس از دریافت آن.

چگونه از دموراژ و دیتنشن جلوگیری کنیم؟

1. برنامه‌ریزی دقیق زنجیره تأمین: زمان‌بندی کامل برای حمل و نقل، تخلیه و تحویل کالا تهیه کنید تا از تأخیرهای غیرضروری جلوگیری شود.
2. آماده‌سازی مدارک گمرکی: تمامی مدارک گمرکی و مجوزهای لازم قبل از رسیدن کالا به بندر آماده باشند.
3. استفاده از اپراتورهای حرفه‌ای حمل و نقل: شرکت‌های با تجربه می‌توانند فرآیند تخلیه و تحویل را سریع‌تر انجام دهند.
4. مدیریت موجودی و ظرفیت انبار: اطمینان حاصل کنید که فضای کافی برای تخلیه و نگهداری کانتینر وجود دارد تا از دیتنشن جلوگیری شود.
5. ارتباط نزدیک با طرفین لجستیکی: برقراری ارتباط مستمر با اپراتورها، رانندگان و نمایندگان گمرک به شناسایی مشکلات و رفع سریع آن‌ها کمک می‌کند.
6. آموزش پرسنل و آگاهی از قوانین: پرسنل باید با قوانین دموراژ و دیتنشن، مدت زمان مجاز نگهداری کانتینر و نحوه محاسبه هزینه‌ها آشنا باشند.

جمع‌بندی

دموراژ و دیتنشن دو هزینه مهم و پنهان در حمل و نقل بین‌المللی هستند که می‌توانند تأثیر قابل توجهی بر بودجه شرکت‌ها داشته باشند. دموراژ ناشی از تأخیر در بندر و دیتنشن ناشی از تأخیر در بازگرداندن کانتینر است. با برنامه‌ریزی دقیق، آماده‌سازی مدارک، انتخاب اپراتور مناسب و مدیریت لجستیکی هوشمند، می‌توان از بروز این هزینه‌ها جلوگیری کرد و عملیات حمل و نقل را با کارایی بیشتر و هزینه کمتر انجام داد.